รายละเอียดบทความ
บทคัดย่อ (ไทย)
การศึกษานี้วิเคราะห์ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อภาวะหนี้เกินตัวของประชาชนในจังหวัดเชียงใหม่ โดยจำแนกภาวะหนี้ออกเป็นสามมิติ ได้แก่ การรับรู้ว่าภาระหนี้สูงเกินความสามารถในการชำระ การค้างชำระหนี้ และการกู้เพิ่มหรือรีไฟแนนซ์เพื่อชำระหนี้เดิม ใช้ข้อมูลแบบสอบถามจากกลุ่มตัวอย่าง 415 ราย ที่เก็บระหว่างเดือนเมษายนถึงมิถุนายน พ.ศ. 2568 เนื่องจากตัวแปรตามวัดด้วยมาตรวัดไลเคิร์ต 5 ระดับซึ่งเป็นข้อมูลเชิงอันดับ การวิเคราะห์จึงใช้แบบจำลอง Ordered Logistic Regression ตัวแปรอธิบายหลักคือพฤติกรรมการซื้อสินค้าตามอารมณ์ และความสามารถในการออมตามเป้าหมาย ควบคู่กับตัวแปรด้านประชากรและเศรษฐกิจสังคม ผลการศึกษาพบว่าความสามารถในการออมตามเป้าหมายมีความสัมพันธ์เชิงลบอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติกับภาวะหนี้ทั้งสามมิติ ขณะที่พฤติกรรมการซื้อตามอารมณ์มีความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญเฉพาะกับการค้างชำระหนี้ นอกจากนี้เพศชายมีแนวโน้มเผชิญภาวะหนี้เกินตัวและการรีไฟแนนซ์สูงกว่าเพศหญิง และระดับการศึกษาสัมพันธ์เชิงลบกับการค้างชำระหนี้และการรีไฟแนนซ์ เนื่องจากข้อมูลเป็นภาคตัดขวาง ผลที่ได้จึงควรตีความในเชิงความสัมพันธ์มากกว่าความสัมพันธ์เชิงสาเหตุ
บทคัดย่อ (อังกฤษ)
This study examines the factors associated with household over-indebtedness among residents of Chiang Mai Province, analyzed through three dimensions: perceived excessive debt burden, delayed payment , and additional borrowing or refinancing. Using questionnaire data from 415 indebted individuals collected between April and June 2025, and given that the three ordinal dependent variables are measured on five-point Likert scales, the analysis employs Ordered Logistic Regression. The key explanatory variables are impulse buying behavior and saving goal achievement, alongside demographic and socioeconomic controls. The results show that saving goal achievement is significantly and negatively associated with all three debt dimensions, whereas impulse buying is significantly associated only with delayed payment. Male respondents are more likely to face over-indebtedness and refinancing, and education is negatively associated with delayed payment and refinancing. Because the data are cross-sectional, the findings should be interpreted as associations rather than causal effects.